Sufijska poezija

Muzički mekami u tekijskim ilahijama

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 783:28-29 Sakralna muzička tradicija Bošnjaka u cjelosti je realizirana u mekamatu – muzičkom sistemu orijentalno-islamskog kulturnog kruga. U mekamatu se uče Kur'an, salavati, zikrovi, salle i ezani. Posebno mjesto u toj sakralnoj muzičkoj tradiciji zauzimaju ilahije i kaside, a među njima tekijska ilahija kao autentični izraz bošnjačke duhovnosti i pjesničkog genija. ... Opširnije

Tekijska ilahija u antologijskim izborima bošnjačke književnosti

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 28-291 Rad se primarno bavi odnosom teologije i književnosti, odnosno kako se kroz žanr tekijske ilahije prenose određene vjeronaučne Istine. Književnost u ovom odnosu ima posredničku funkciju. Na teorijskoj razini tretira odnosom Učitelj – ilahija – učenik, odnosno kakve to sve poruke Učitelj šalje učeniku tekijskom ilahijom. Zatim, bavi i statusom ... Opširnije

Poetika tekijske ilahije – osobine i osobenosti poetskog žanra

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 28-291 Rad se bavi teorijskim sagledavanjem poetskih osobina i osobenosti žanra tekijske ilahije, kao i tematskim okvirima u kojima se ovaj žanr u bošnjačkoj književnosti na bosanskom i osmanskom i arapskom jeziku ostvaruje. Važnost ovoga žanra ogleda se u njegovoj rasprostranjenosti, s jedne strane, te sve češćem odmaknuću od originalnih tekstova ... Opširnije

Sadijeve hikaje – najljepše motivacijske priče

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Širazi Sadijev Gulistān ili Đulistan pripada islamskoj književnoj tradiciji koja odgaja i disciplinira ljudski ego formiranjem moralnog ja. Njegov Đulistan je ružičnjak poučnih priča – hikaja i anegdota čijom se naracijom čitatelju na jedinstven način, pomoću suptilnih opservacija o životu i ljudima, prenose više pragmatične nego filozofski intonirane poruke, koje ... Opširnije

Bulbulistan Fevzija Mostarca u intertekstualnom dijalogu sa Sadijevim Đulistanom

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Širazi 821.163.4(497.6) Mostarac Ličnost Sadija Širazija ima istaknuto mjesto i ulogu na prostoru Bosne i Hercegovine, a njegovo najpoznatije djelo Đulistan stoljećima je zauzimalo poseban status i ugled u kulturnoj tradiciji Bošnjaka. Značaj Sadija na ovim prostorima prvenstveno se ogleda u pojavi određenog broja bošnjačkih pjesnika i pisaca koji su ... Opširnije

Sadi u halki duhovnih plemića

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Širazi U Sadijevoj umjetnosti postoji nešto što ostali naši velikani gotovo da i nisu baštinili, a to je “sadijevska iskustvenost i empirizam” na golemom poligonu zvanom život i na njegovim različitim ravnima - društvenog i individualnog. On govori o svojim mnogobrojnim putovanjima i iskustvima vezanim za razne esnafe za koje ... Opširnije

Šejh Sadijevo poimanje pravde

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Širazi Kao društveno biće, čovjek od davnina traga za rješenjima za uspostavu pravednog društva pod čijim okriljem je moguće ostvarivanje svih potencijala koji se kriju u svakom članu zajednice. S obzirom na snažan utjecaj časne Božije Knjige na muslimanska društva na perzijskom, arapskom i turskom govornom području, ondašnji mislioci u ... Opširnije

Sadijeva socijalna država

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 321.01:821.222.1.09 Širazi Sadi Širazi spada među one pjesnike koji su vjerovali da književnost ima važnu odgojnu ulogu u društvu, posebno u promoviranju morala i dobrih praksi upravljanja i vladanja. Njegov osebujni pjesnički talent usmjeren je na edukaciju i savjet, a književno djelo prožeto je brojnim poučnim pripovijestima, poslovicama, primjerima iz života ... Opširnije

Uticaj Sadija Širazija na Voltairea

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Širazi 821.133.1.09 Voltair Na Zapadu su provedena veoma opširna istraživanja o Sadiju Širaziju. Posebno su značajna istraživanja koja razmatraju utjecaj Sadija Širazija na Francoisa Marie Aroueta Voltairea. Voltaire spada u red najznačajnijih mislilaca prosvjetiteljstva i smatra se jednim od najvatrenijih zagovornika tolerancije i duha razumijevanja među ljudima. Njegov humanizam i ... Opširnije

Izbor rubaija Awhaduddina Kirmaniija

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract Awhaduddin Kirmani (Awhad al Din Kirmani) tesavufski je šejh, koji je živio u trinaestom stoljeću, zlatnom dobu islamske misli i duhovnosti, u kojem su izrastali mnogi velikani. Bio je lični prijatelj Muhjiddina ibn Arebija i poznavao je veliki broj duhovnih i intelektualnih pregaoca iz tog perioda. On je bio i dan-danas je jedan od najznačajnijih perzijskih pjesnika ... Opširnije

Komentari Mesnevije i zanemarivanje Mevlanine sufijske tradicije

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Rumi, Dž. 141.336 Sažetak Mjesto i važnost Mesnevije u tumačenju sufijskih tema te interes čitatelja za nju bili su razlogom da se počnu pisati komentari na ovo značajno djelo, te da se postepeno, kao jedinstven sufijski književni tok, proširi u različitim vremenima i dijelovima svijeta. Svaki od komentara Mesnevije Mevlaninu poeziju interpretirao je drugačijim pristupom ... Opširnije

Semantička i retorička nekonvencionalnost u Rumijevoj Mesneviji

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Rumi, Dž. Sažetak Ono što Rumijevu Mesneviju izdvaja od sličnih djela, poput onih Sanaijevih i Attarovih, jeste Rumijeva nesvakidašnja upotreba književnih i jezičkih elemenata u tom iznimno vrijednom djelu. Po mišljenju autora ovog rada, razlike u toj upotrebi većinom se ogledaju u iskoraku iz okvira uobičajenih književnih normi na semantičkom i retoričkom planu. Pored ukazivanja na ... Opširnije

Jezik Rumijeve duše

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 141.336 Sažetak Rumijeva duša je mnoge zemaljske godine prosanjarila dok je lagano prelazila iz egzistencijalne postelje jednoga kraljevstva u drugu, iz svijeta mineralnog, biljnog i životinjskog do kraljevstva govoreće duše (nafs nātiqa), koja umije razborito da pripovijeda i smisleno da se izražava. Ona tako najzad postaje misleća duša u zenitu vlastitog ... Opširnije

Šta je Rumija učinilo velikim autorom

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 28-29 929 Rumi, Dž. Sažetak U ovome radu nabrojano je i objašnjeno pet vanjskih faktora, koji su Dželaluddina Rumija učinili velikim autorom i utjecajnim pjesnikom na Istoku i Zapadu u minulim stoljećima. Prema mišljenju autora ovoga članka, tih pet vanjskih faktora jesu: porijeklo i uži i širi zavičaj Dželaluddina Rumija, široki okvir klasične islamske kulture, klasična ... Opširnije

Hafizov Divan u svjetlu kućnih naučnih predavanja

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 28 : 37.018.1] Kućna naučna predavanja kao neinstitucionalni oblik obrazovanja predstavljala su neizostavan segment u duhovno--intelektualnom odgoju generacijā muslimana. Na tom tragu, uz Rumijevu Mesneviju i Hafizov Divan predstavljao je “obavezan” izvor upoznavanja s gnostičkim naukom. Kroz prizmu Hafizovog Divana rad daje jedan uopćeni prikaz kućnih naučnih predavanja te pojašnjava svrhu ... Opširnije

Ideja religije Ljubavi u poeziji Hafiza Širazija

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Shirazi U sveukupnoj povijesti muslimanskog mišljenja klasična perzijska poezija bila je ta koja je već od ranijih vremena položila temelje onoj duhovnoj pojavi u mislećoj tradiciji islama danas znanoj kao “religija ljubavi”. Motrena u svjetlu duhovnih činjenica uzetih iz sveobuhvatnog sadržaja primarnih vrela islama: Kur’ana i hadīsa, “religija ljubavi” jednostavno ... Opširnije

Izbor iz Ilahiname

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1-1 Neki blento kraj puta je sjedio čaršinlija nekol’ko tu prolazilo Svi su dunjalučari veliki bili o odjeći i turbanu samo mislili U svojoj gizdavosti i oholosti putem k’o paunovi se šepurili Kad blento bez kuće i kućišta ove umišljene gizdavce ugleda, Od stida glavu u kragnu zavuče dok gizdavci kraj ... Opširnije

Tumačenje jednog ‘Attarevog gazela

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1-1.09 ‘Attar F. Poznati mislilac iz Nišabura i jedan od najznačajnijih pjesnika perzijske književnosti Abū Hamīd bin Abū Bakr Ibrāhīm, poznatiji kao Feridudin ‘Attar Nišaburi, iza sebe je ostavio iznimno značajna djela, među kojima posebno mjesto zauzima njegov Divan. Misli skrivene iza zastora semantičke slojevitosti gazela u ovom djelu direktno su ... Opširnije

Hafizove rubaije

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract UDK 821.222.1.09 Shirazi 821.222.1-1 Uvodne napomene Hamza Halitović Hafiz Širazi jedan je od najboljih i najznačajnijih perzijskih pjesnika. Veći dio njegovog Divana sačinjavaju gazeli. Međutim, Hafiz je skladao poeziju i u nekoliko drugih pjesničkih formi, među kojima su i rubaije. Broj Hafi zovih rubaija varira od izdanja do izdanja njegovog Divana. U Kasimijevom izdanju, koje se smatra ... Opširnije

Praksa otvaranja Hafizovog Divana

Sažetak/AbstractKljučne riječiVezani radoviSažetak/Abstract Sukob prisutan u svim vremenima i područjima svijeta koji se odvija između onih koji od vjere nemaju ništa osim njene ljušture i spoljašnosti i onih koji vjeru žive duboko u svom srcu i čije cijelo biće obuzima ljubav ka Apsolutnoj Ljepoti nije zaobišao ni Hafiza Širazija. Budući da je jezik siromašan da ... Opširnije